Martin Novak. Autor książek o rozwoju osobistym, duchowości, świadomości i granicach poznania
Martin Novak jest polskim autorem książek o rozwoju osobistym, duchowości, ezoteryce, świadomości, medytacji, symbolu oraz przyszłości człowieka w świecie sztucznej inteligencji. Jego dorobek obejmuje ponad 300 publikacji — od praktycznych przewodników i książek rozwojowych po autorskie projekty takie jak Doktryna Kwantowa, Metoda FCPD, Sztuka Trwania czy Syntokracja.
Tak szeroki zakres tematów nie powstał jednak z jednego pomysłu wydawniczego. Jest zapisem drogi rozpoczętej ponad czterdzieści lat temu.
Znajdź książkę dla siebie
Od książek zaczęło się wszystko
W latach osiemdziesiątych, jeszcze jako licealista, Martin Novak czytał niemal wszystko, co pozwalało wyjrzeć poza obowiązujący wtedy obraz świata. Fascynowały go dawne cywilizacje — Majowie, Inkowie i Egipt — ale również parapsychologia, astrologia, radiestezja, jasnowidzenie, psychotronika, paleoastronautyka i literatura ezoteryczna.
Był to czas, kiedy informacji nie wyszukiwało się w kilka sekund. Książek trzeba było szukać w bibliotekach, antykwariatach i prywatnych zbiorach, pożyczać je od innych ludzi, a niektóre teksty funkcjonowały w postaci maszynopisów i powielanych kopii. Lucjan Znicz, Arnold Mostowicz, Leszek Szuman czy Bo Yin Ra to autorzy którzy budzili ciekawość w młodym człowieku.
Z perspektywy późniejszych lat najważniejsza okazała się nie konkretna teoria, lecz nawyk zadawania pytania:
czy rzeczywistość jest większa niż sposób, w jaki ją obecnie opisujemy?
To pytanie pozostało z nim na kolejne dekady.
[Przeczytaj: Książki, od których wszystko się zaczęło]
Od teorii do praktyki
Na początku lat dziewięćdziesiątych samo czytanie przestało wystarczać.
Martin Novak uczył się w Studium Edukacji Ekologicznej we Wrocławiu, gdzie poznawał między innymi radiestezję, terapie naturalne, Reiki, numerologię, irydodiagnostykę, Metodę Silvy i inne rozwijające się wtedy w Polsce nurty pracy z człowiekiem. Na jego sposób myślenia wpływali między innymi Włodzimierz Zylbertal, Zbigniew Królicki i Krzysztof Maćko.
Równolegle pojawiały się praktyki, które prowadziły w zupełnie inną stronę. Karate i Tai Chi zwracały uwagę na ciało i dyscyplinę. Buddyzm tybetański Karma Kagyu i praktyka z Ole Nydahlem otwierał świat tradycji Himalajów. Spotkanie z medytacją chrześcijańską ojca Jana Berezy w Lubiniu oraz doświadczenie Taizé pokazywały, że cisza i kontemplacja nie należą wyłącznie do Wschodu.
Najważniejszy kierunek pojawił się jednak w 1991 roku.
Wtedy rozpoczęła się praktyka zen w Kwan Um School of Zen, początkowo w Pile.
Zen wnosił coś radykalnie odmiennego od wcześniejszego gromadzenia wiedzy. Zamiast kolejnej teorii proponował bezpośrednie doświadczenie. Usiąść. Oddychać. Patrzeć. Sprawdzać, co naprawdę się wydarza, zanim umysł zbuduje na ten temat historię.
[Przeczytaj: Droga zen 1991–2003]
Korea i życie klasztorne
W 1997 roku Martin Novak wyjechał do Korei Południowej i rozpoczął program Haeng Ja w Hwa Gye Sah w Seulu, jednym z głównych ośrodków związanych z nauczaniem mistrza zen Seung Sahna.
Kolejne lata przyniosły intensywną praktykę klasztorną, obowiązki we wspólnocie oraz sześć tradycyjnych, trzymiesięcznych okresów medytacyjnych Kyol Che. Praktykował w Hwa Gye Sah oraz Musangsa w górach Kyeryongsan.
W 2000 roku przyjął święcenia monastyczne, otrzymując imię Kwan Hyon Sunim.
To, co w młodości zaczynało się od fascynacji niezwykłością świata, zostało skonfrontowane z bardzo prostym rytmem codziennej praktyki: medytacją, pracą, wspólnotą, zmęczeniem i obserwacją własnego umysłu.
W tym okresie coraz istotniejsze stawało się rozróżnienie pomiędzy rzeczywistym doświadczeniem a opowieścią tworzoną na jego temat.
To rozróżnienie wiele lat później powróci w książkach o intuicji, Kronikach Akaszy, FCPD i podejmowaniu decyzji.
Azja poza jednym systemem
Zen pozostał centralną praktyką, ale Azja nie była jedną szkołą ani jednym językiem duchowym.
Podróże przez Koreę, Japonię, Hongkong, Tajlandię i Indie prowadziły do spotkań z innymi tradycjami. W Tajlandii pojawiła się Vipassana i praktyka na Mnisiej Górze pod okiem Acharn Tippakorn Sukhito. W Indiach i Himalajach — buddyzm tybetański, Dzogczen i praktyka z Dalaj Lamą w Dharamsali, oraz pytania znane z nauczania Ramany Maharshiego i Sri Nisargadatty Maharaja. W Korei Martin poznawał również miejscowy szamanizm i tradycję buddyzmu Won.
Różne systemy używały innych pojęć, ale coraz częściej prowadziły do podobnych pytań:
czym jest świadomość?
kim jest ten, kto doświadcza?
co pozostaje, zanim doświadczeniu nadamy nazwę?
[Przeczytaj: Lata w Azji]
Powrót do świeckiego życia
W 2003 roku Martin Novak wrócił do Polski i zakończył życie monastyczne.
Rozpoczął się zupełnie inny etap: rodzina, praca, przedsiębiorczość, sprzedaż, marketing, projekty biznesowe i codzienna odpowiedzialność, gdzie zasadniczym polem praktyki stawało się już zwyczajne życie.
To doświadczenie miało duży wpływ na późniejsze pisanie.
Łatwo mówić o spokoju w sali medytacyjnej. Trudniej sprawdzić go podczas konfliktu, problemów finansowych, podejmowania ryzyka, negocjowania, wychowywania dzieci czy konieczności zmiany kierunku.
Duchowość przestawała być osobną częścią życia.
Musiała spotkać się z rzeczywistością.
[Przeczytaj: Zdjąć szaty i wrócić do świata]
Od doświadczenia do książek
Pisanie pojawiło się jako kolejny sposób porządkowania pytań gromadzonych przez lata.
Powstawały książki o medytacji, duchowości, kabale, modlitwie, Tarocie, runach, Kronikach Akaszy, manifestowaniu i rozwoju osobistym. Z czasem dołączyły do nich książki o zmianie zachowania, sukcesie, tożsamości, sztucznej inteligencji i przyszłości człowieka.
Dorobek zaczął tworzyć większe światy.
Kroniki Akaszy prowadziły od praktyki odczytu do pytania o intuicję i odpowiedzialność.
Sztuka Trwania zaczęła badać zmianę bez konieczności tworzenia „nowego siebie”.
Mechanika Sukcesu skierowała uwagę na procesy, dzięki którym działanie prowadzi do kolejnego działania.
Kabała Żywa przeniosła dawne symbole w doświadczenie współczesnego człowieka.
Z kolei Doktryna Kwantowa stała się autorskim językiem filozoficzno-spekulatywnym służącym do badania relacji pomiędzy świadomością, możliwością, percepcją i rzeczywistością.
[Poznaj serie książkowe]
Od ezoteryki do rozeznania
Jedną z najważniejszych zmian w późniejszych książkach Martina Novaka jest odejście od prostego pytania:
„jak uzyskać odpowiedź?”
na rzecz pytania:
„co właściwie zrobię z odpowiedzią?”
Z tego kierunku wyrasta Metoda FCPD — Fakty → Ciało → Pole → Decyzja.
Najpierw to, co rzeczywiście się wydarzyło.
Potem reakcja ciała.
Następnie intuicja, symbol, skojarzenie i znaczenie.
Dopiero na końcu decyzja należąca do człowieka.
A później jeszcze sprawdzenie: co wydarzyło się w rzeczywistości po wykonaniu wybranego kroku.
W ten sposób praktyka duchowa przestaje pełnić funkcję wyroczni. Może pomagać zauważać to, czego wcześniej nie widzieliśmy, ale nie zwalnia z odpowiedzialności za własne życie.
[Poznaj Metodę FCPD]
Człowiek w epoce AI
Pojawienie się generatywnej sztucznej inteligencji otworzyło kolejny etap tych samych poszukiwań.
Przez tysiące lat człowiek szukał odpowiedzi u kapłanów, nauczycieli, astrologów, kart, wyroczni i duchowych tradycji. Dziś może zadać niemal dowolne pytanie systemowi AI i po kilku sekundach otrzymać logiczną, szczegółową i przekonującą odpowiedź.
Problem autorytetu nie zniknął.
Zmieniło się tylko jego źródło.
Dlatego w nowszych książkach Martina Novaka pytania o intuicję i duchowość spotykają się z pytaniami o sztuczną inteligencję, superinteligencję ASI, przyszłość ludzkiej sprawczości i Syntokrację — możliwy porządek, w którym człowiek i systemy inteligentne zaczynają współuczestniczyć w podejmowaniu decyzji.
Pytanie pozostaje zaskakująco podobne do tego z początku drogi:
skąd wiem, że odpowiedź, której słucham, powinna rzeczywiście kierować moim życiem?
[Martin Novak w epoce AI]
Ponad czterdzieści lat jednego pytania
Na pierwszy rzut oka zen, kabała, Kroniki Akaszy, rozwój osobisty, Tarot, Doktryna Kwantowa i sztuczna inteligencja mogą wyglądać jak całkowicie odrębne światy.
W biografii Martina Novaka tworzą jednak jedną drogę.
Najpierw pojawiła się ciekawość tego, czego nie widać.
Później potrzeba osobistego doświadczenia.
Następnie wieloletnia praktyka.
Potem powrót do codzienności i sprawdzanie, czy idee wytrzymują kontakt z realnym życiem.
Wreszcie pisanie — jako sposób porządkowania, rozwijania i poddawania kolejnych pytań dalszemu eksperymentowi.
Dzisiaj można sprowadzić tę drogę do trzech prostych pytań:
Co rzeczywiście się wydarza?
Jaką historię na ten temat tworzę?
Co chcę zrobić, kiedy już zauważę różnicę?
Między tymi pytaniami znajduje się znaczna część książek Martina Novaka.
Poznaj drogę autora
Biografia na tej stronie jest jedynie mapą.
Poszczególne etapy rozwijamy w osobnych tekstach:
Książki, od których wszystko się zaczęło
Polska lat osiemdziesiątych, pierwsze lektury i świat ezoteryki, psychotroniki oraz niewyjaśnionych zjawisk.
Droga zen 1991–2003
Od pierwszej praktyki w Pile po koreańskie klasztory i życie monastyczne.
Lata w Azji
Korea, Tajlandia, Indie i spotkania różnych tradycji duchowych.
Zdjąć szaty i wrócić do świata
Powrót do Polski, rodzina, biznes i sprawdzanie praktyki w codziennym życiu.
Jak powstała Doktryna Kwantowa
Od pytań o świadomość do własnego języka filozoficznego.
Od ezoteryki do FCPD
Jak zmieniało się podejście do intuicji, symbolu i podejmowania decyzji.
Martin Novak w epoce AI
Sztuczna inteligencja, ASI, Syntokracja i pytanie o przyszłość ludzkiej sprawczości.
[Poznaj całą historię]
Książki są dalszym ciągiem tej drogi
Najlepszym sposobem poznania autora pozostają jego książki.
Możesz rozpocząć od rozwoju osobistego, duchowości, Kronik Akaszy, medytacji, Tarota, kabały, Doktryny Kwantowej albo przyszłości AI.
Nie musisz zaczynać od pierwszej napisanej książki.
Zacznij od pytania, które jest teraz Twoje.